Je schrijft "zoals vermeld", zonder t. Het woord "vermeld" is in die uitdrukking een voltooid deelwoord: er staat eigenlijk "zoals (eerder) is vermeld" of "zoals (ik) heb vermeld", en een voltooid deelwoord krijgt nooit een persoonsuitgang. "Vermeldt" met dt bestaat ook, maar alleen als persoonsvorm in de tegenwoordige tijd bij hij, zij, het of u: "de website vermeldt de voorwaarden", "u vermeldt uw klantnummer". De vuistregel voor je mails en brieven: volgt er na "zoals" direct het werkwoord, dan is het "vermeld". Staat er tussen "zoals" en het werkwoord iemand of iets dat de handeling uitvoert, dan is het "vermeldt". Hieronder vind je praktische tips om dit in één keer goed te doen.
Tip 1: zet er in gedachten "is" of "heeft" voor
De snelste check die je kunt doen is het hulpwerkwoord erbij denken. Kun je "is" of "heeft" voor het woord plaatsen zonder dat de zin kapot gaat, dan heb je een voltooid deelwoord te pakken en schrijf je "vermeld". "Zoals is vermeld in de offerte" klinkt prima. "Zoals heeft vermeldt" bestaat niet. Deze truc werkt ook bij alle vergelijkbare formuleringen die je in zakelijke mails tegenkomt: zoals besproken, zoals afgesproken, zoals aangegeven, zoals toegezegd. Telkens zonder t, want telkens zit er een onzichtbaar "is" of "heeft" in.
Werkt het hulpwerkwoord niet, dan heb je een persoonsvorm en moet je kijken naar het onderwerp. "Zoals de offerte vermeldt" krijgt dt, omdat de offerte hier zelf iets vermeldt. Hetzelfde geldt voor "zoals u vermeldt", "zoals hij vermeldt" en "zoals de brief vermeldt".
Tip 2: vervang het werkwoord door een werkwoord dat je kunt horen
Bij vermelden hoor je het verschil tussen d en dt niet, omdat een d aan het einde van een woord als t klinkt. Vervang het daarom even door een werkwoord waarbij je het verschil wél hoort, zoals "noemen" of "lopen". Zeg je "zoals genoemd", dan hoor je geen t en schrijf je "vermeld". Zeg je "de brief noemt", dan hoor je een t en schrijf je "vermeldt". Dit is dezelfde methode die veel mensen gebruiken voor "wordt" en "word": vervangen door "loopt" of "loop" en luisteren.
Het mooie van deze tip is dat hij in elke zin werkt, ook in lange zinnen met veel bijzinnen waarin je het onderwerp niet meteen ziet. Je hoeft alleen maar te luisteren.
Tip 3: leer de standaardzinnen uit je mails uit je hoofd
In de praktijk gebruik je "zoals vermeld" in een handvol vaste formuleringen. Als je die een keer goed opslaat, hoef je er niet meer over na te denken. Correct zijn:
- Zoals vermeld in mijn vorige mail, sturen wij de factuur per post.
- Zoals eerder vermeld, is de levertijd ongeveer twee weken.
- Zoals hieronder vermeld, kunt u ook telefonisch reageren.
- Zoals telefonisch vermeld, hebben wij uw adres gewijzigd.
- De prijzen zijn exclusief verzendkosten, zoals vermeld op de site.
Sla deze zinnen desnoods op als tekstfragment in je mailprogramma. Wie dagelijks veel mails verstuurt, haalt er veel tijd en twijfel mee weg. Een komma na de bijzin vooraan is gebruikelijk maar niet verplicht.
Tip 4: ken de drie fouten die iedereen maakt
De eerste en meest gemaakte fout is "zoals vermeldt" met dt. Die komt voort uit de angst voor dt-fouten: mensen zetten er voor de zekerheid een t bij. Maar de dt-regel geldt alleen voor persoonsvormen, niet voor voltooide deelwoorden. De tweede fout is de omgekeerde: "de offerte vermeld een prijs" zonder t. Daar is "de offerte" het onderwerp en "vermeldt" de persoonsvorm, dus daar hoort wel een t. De derde fout is "zoals vermeldt is" of "zoals vermeldt wordt". Zodra er een vorm van zijn of worden bij staat, weet je zeker dat het om een voltooid deelwoord gaat, dus "vermeld".
Nog een kleine valkuil: de verleden tijd. Die is "vermeldde" en "vermeldden", met dubbele d. "De brief vermeldde een verkeerd bedrag" is correct. De stam vermeld plus de uitgang de levert die dubbele d op. Het ziet er vreemd uit, maar het klopt. Een duidelijke uitleg van al deze vormen vind je bij het Genootschap Onze Taal.
Tip 5: gebruik dezelfde regel voor vermelde en vermeld als bijvoeglijk naamwoord
Het voltooid deelwoord kan ook als bijvoeglijk naamwoord voor een zelfstandig naamwoord staan. Dan krijgt het een e erachter en nog steeds geen t: "de vermelde prijs", "het hierboven vermelde telefoonnummer", "de in de bijlage vermelde voorwaarden". In formele brieven en algemene voorwaarden kom je dit veel tegen. De regel blijft simpel: is het geen persoonsvorm in de tegenwoordige tijd, dan geen t.
Twijfel je over een specifieke vorm, dan kun je de volledige vervoeging van vermelden nakijken in de Woordenlijst Nederlandse Taal, het officiële Groene Boekje. Van Dale geeft daarnaast voorbeeldzinnen bij het werkwoord.
Tip 6: laat je spellingcontrole niet het laatste woord hebben
Een spellingcontrole in je mailprogramma of tekstverwerker markeert "zoals vermeldt" vaak niet, omdat "vermeldt" op zichzelf een bestaand woord is. Een grammaticacontrole doet het soms wel, maar niet altijd. Vertrouw daarom op de tips hierboven: het hulpwerkwoord erbij denken, een hoorbaar werkwoord invullen en kijken of er een onderwerp voor het werkwoord staat. Met die drie stappen kom je bij vermelden, en bij vrijwel alle andere werkwoorden op een d, altijd op de juiste spelling uit.
Wil je de theorie achter persoonsvorm, voltooid deelwoord en 't kofschip nog eens rustig nalezen, dan vind je op Taaladvies.net van de Taalunie en op Wikipedia een goed overzicht. Maar voor de dagelijkse praktijk is één ding genoeg om te onthouden: zoals vermeld, zonder t.
